Operette in Nederland
Operetta Research Center Amsterdam
Il Paese dei Campanelli van Virgilio Ranzato
Operetta Research Center Amsterdam   ·   Holland en de operette: een reis in van de klinkende clichés   ·   The Red Mill van Victor Herbert   ·   Miss Hook of Holland en The Girls of Holland   ·   Die geschiedene Frau van Leo Fall   ·   Molinos del viento van Pablo Luna   ·   Les moulins qui chantent van Arthur van Oost   ·   Lodoletta en Das Hollandweibchen   ·   Der Vetter aus Dingsda van Eduard Künneke   ·   Il Paese dei Campanelli van Virgilio Ranzato   ·   Tulip Time van Colin Wark   ·   Das Hollandmädel van J.A. Hübler-Kahlas   ·   Ja zuster, nee zuster van Pieter Kramers   ·   Benatzky Revival in Europe   ·   Emmerich Kálmán last operette Arizona Lady   ·   16 Operette CDs from Classics for Pleasure   ·   Links Organisaties   ·   Links Gezelschappen   ·   Links Uitvoeringen   ·   Links Vocalisten & Specialisten   ·   Links Faya   ·   Links
.
Il Paese dei Campanelli van Virgilio Ranzato (1923)
Author: Kevin Clarke, 01 September 2004
  .
Ook voor de Italiaanse allround-operetteondernemer Carlo Lombardo is waarschijnlijk de hernieuwde belangstelling voor Holland binnen de Europese operettewereld een reden om het onderwerp samen met componist Virgilio Ranzato over de Alpen heen te tillen. Op 23 november 1923 werd in het Teatro Lirico te Milaan de wereldpremière gespeeld van een stuk dat tot op de dag van vandaag een van de populairste werken in het Italiaanse lichte muziektheater is: Il Paese dei campanelli, het 'land van de belletjes'.

Het werk is een interessante mengeling van alle aspecten uit de tot dan toe gemaakte 'Holland'-operettes. Enerzijds gaat de Holland-setting weer gepaard met tulpen en molens, anderzijds wordt de schilderachtige ambiance gebruikt als raamwerk voor een lachwekkend erotisch verhaal dat in alle opzichten de haren te berge doen rijzen. Het gaat om de slippertjes van een heel dorp, zoals als in Luna's Molinos del viento. Muzikaal gezien put Ranzato's uitvoerig, net als Künneke twee jaar eerder, uit de allernieuwste modes op dansgebied. De Hollandse vrouwen lijken in hun klederdracht nogal archaïsch, maar ontpoppen zich muzikaal gezien als vrolijke Fransjes, die ondeugend foxtrottend de strenge familieconventies van zich afschudden.

"Het land van de belletjes" is een fantasie-Holland dat ergens in de verte op de provincie Zeeland is geinspireerd. Met de belletjes op alle daken in het landje is iets bijzonder delicaats aan de hand: ze gaan rinkelen wanneer een van de bewoners zijn of haar huwelijkspartner ontrouw is. Daarom voert iedereen een heel fatsoenlijk en oer-saai leven. De mannen hebben na zoveel jaren huwelijk geen interesse meer in hun vrouwen, maar willen geen buitenechtelijke avontuurtjes beginnen vanwege het belletjesgevaar. De vrouwen hebben wel zin in seks, maar krijgen dit bij hun ongeïnteresseerde mannen niet voor elkaar. Pas op het moment dat voor de kust een schip met Britse kadetten is gestrand en de knappe matrozen aan land gaan, wordt het trage leven in het dorp ruw verstoord. Officier La Gaffe telegrafeert naar Engeland en geeft het bevel een schip met chansonnières te laten overkomen om de tijd te doden tot het schip weer gerepareerd is. Tot de dames arriveren, flirten de zeelieden met de vrouwen uit het dorp. Die besluiten dat het welletjes is geweest met de zedigheid en gaan vervolgens allemaal tegelijk vreemd. Aan het eind van het eerste bedrijf rinkelen dan ook alle bellen van het dorp om het hardst. De mannen uit het dorp zijn ontsteld en besluiten wraak te nemen op hun promiscue echtgenotes. Ze doen dat door het aan te leggen met de in het tweede bedrijf gearriveerde Britse chansonnières, waardoor de belletjes opnieuw stevig aan het rinkelen slaan. Vervolgens breekt er een strijd tussen de seksen uit, want het Holland van Lombardo en Ranzato is het helemaal niet zo tolerant.

Alleen door een truc keert de rust weer. Het blijkt dat het land van de vloek van de indiscrete belletjes kan worden verlost. Iedere 25 jaar kan op de laatste dag van het voorjaar geprobeerd worden de vloek op te heffen, vooropgesteld dat niemand op die dag ontrouw is geweest. Het blijkt op dat moment precies de juiste dag te zijn en men heeft nog zes uur te gaan. Dat is echter ook het tijdstip dat de schepen met de kadetten en de chansonnières zullen vertrekken. Alle wellustige pogingen om het raderwerk van de torenklok te ontregelen mislukken. De schepen vertrekken en het land van de belletjes vervalt weer in zijn slaapverwekkende idylle. "Ob die nunmehr entschärften Glöckchen andere Verkehrsformen einläuten als früher, steht dahin", schrijft Volker Klotz.

Zonder gêne houdt Ranzato in muzikaal opzicht vast aan succesvolle operettepatronen uit Wenen en Berlijn. In Paese dei Campanelli klinken de lentowalsen van Léhar door en nog meer zijn beroemde Gigolette-foxtrot, maar ook exotische passages van Künneke en Kálmáns vurige vitaliteit worden gekloond. Ranzato slaagt erin deze elementen te versmelten tot een eigen stijl en voorziet het verhaal van een grote muzikaal dramatische spanningsboog. Het stuk wordt sinds de wereldpremière in Italië onafgebroken gespeeld. Het werd zelfs in 1954 verfilmd met de jonge Sophia Loren. Dat deze 'huwelijksproblematiek' juist bij de Ilalianen zo aanslaat, zegt wel iets meer het nationale karakter van de Italianen dan over hun liefde voor Holland.

Il Paese dei Campanelli van Virgilio Ranzato
Operetta Research Center Amsterdam